گفتگو با متخصص بیماری‌های عفونی و گرمسیری بیمارستان رضوی درباره بیماری‌های ناشی از حیوانات خانگی

گفتگو با متخصص بیماری‌های عفونی و گرمسیری بیمارستان رضوی درباره بیماری‌های ناشی از حیوانات خانگی
تب بالای بیماری‌های ناشی از حیوانات خانگی و شناختی که نداریم
سبک زندگی خاص جوامع غربی و کمبود عواطف و احساسات در میان اعضای خانواده‌‌های ساکن در آن جوامع و هم‌چنین ترک محیط خانواده توسط فرزندان از سنین قانونی اقتضاء می‌کند که افراد با نگهداری از حیوانات مختلف عواطف خود را بروز دهند. این موضوع را حتما همه ما از فیلم‌ها و سریال‌های خارجی دریافته‌ایم اما مدتی است تب نگهداری از حیوانات در منزل در ایران نیز رواج یافته است. از مشکلات عاطفی و احساسی خانوادگی که در ایران کمتر دیده می‌شود بگذریم، این مسأله در حال تبدیل شدن به سبکی از زندگی در کشورمان است؛ سبکی از زندگی که متاسفانه شناختی از مضرات آن نداریم. باید بدانیم که این حیوانات نیز مانند هر موجود زنده‌ای بیمار می‌شوند و می‌توانند این بیماری را به انسان منتقل کنند؛ علاوه‌بر این می‌توانند سیستم ایمنی بدن‌مان را دچار اختلال کنند. بر اساس تحقیقات، از میان حدود 1700 عامل بیماری‌زا، 832 عامل از طریق حیوان‌ها به انسان منتقل می‌شود و ضروریست از بیماری‌های مشترک بین حیوان و انسان پیشگیری شده و خطرات آن کنترل شوند و گرنه می‌توانند عواقب جبران‌ناپذیری داشته باشد. در این رابطه، با دکتر سید مرتضی لایق، متخصص بیماری‌های عفونی و گرمسیری بیمارستان رضوی به گفتگو نشسته‌ایم.

آقای دکتر، چه بیماری‌هایی افراد نگهدارنده حیوانات در منزل را تهدید می‌کند؟
درباره انتقال بیماری‌ها از طریق مهره‌داران باید گفت که بسته به نوع بیماری و نوع حیوان، راه انتقال متفاوت است. این روزها میکروب‌ها و انگل‌های متعددی از طریق مهره‌داران به انسان منتقل می‌شود؛ ولیکن عمده انگل‌ها از طریق ادرار و مدفوع حیوان به انسان منتقل می‌شود. هم‌چنین خون و ترشحات حیوانات مانند شیر یا بزاق‌شان نیز می‌توان بیماری‌زا باشد؛ مثلاً هاری بیشتر از طریق بزاق آلوده به حیوان بیمار به انسان منتقل می‌شود. هم‌چنین بیماری تب مالت که تقریبا همه مردم با آن آشنا هستند از طریق شیر و محصولات لبنی قابل انتقال است.
پس نگهداری از آن‌ها در منزل می‌تواند خطرناک باشد؟
بسیار زیاد. ما در واقع حیوانات را به‌عنوان مخزن بیماری‌ها در نظر می‌گیریم که میزان ارتباط‌مان، شدت عفونت و بیماری را مشخص می‌کند. بسیاری از عفونت‌هایی که از طریق حیوانات خانگی به انسان منتقل می‌شوند ممکن است با ورود به محیط بدن، به واسطه خشکی یا سرما و گرما از بین بروند اما برخی ممکن است به شکل کیست‌ در اندام‌های مختلف بدن مدت‌های مدیدی ماندگار بمانند.
متاسفانه در حال حاضر، تنوع‌طلبی در نگهداری از حیوانات در ایران بسیار زیاد است و مردم به نگهداری از حیواناتی روی آورده‌اند که ناشناخته‌اند؛ مثل کروکودیل و جوندگان و خزندگان غیراهلی. دقت داشته باشید که در این حیطه، هر چه حیوانی که از آن نگهداری می‌شود و محیط زندگی ما با او مشترک است، ناشناخته‌تر باشد، بیماری‌هایی که از طریق آن منتقل می‌شوند ممکن است آسیب‌ها و خطرات بیشتری به وجود بیاورند. حیوانات ناشناخته که محیط زندگی آن‌ها دور از ماست و ما با آن‌ها و حرکات و رفتارهای آن‌ها آشنایی باید از نگهداری از آن‌ها پرهیز شود.
مثلا چه مشکلات و بیماری‌هایی؟
بیماری‌های عفونی، تنفسی و پوستی. درباره مشکلات پوستی که می‌تواند در اثر ارتباط با حیوانات برای انسان ایجاد شود، پدیده‌های آلرژیک به صورت درماتیت و کهیر شاخص‌ترینِ آن‌هاست. هم‌چنین در اثر وجود این حیوانات در خانه، ایجاد بیماری‌های انگلی و میکروبی دور از ذهن نیست. گاهی اوقات نیز ضایعات پوستی می‌تواند در اثر تهاجم و حمله آن حیوان ایجاد شود که به صورت خراش بریدگی و زخم‌های موضعی بروز می‌یابد.
اگرچه نگهداری از حیوانات در منزل می‌تواند مشکلات عمده‌ای مانند سیاه‌سرفه ایجاد کند اما باید دقت داشته باشیم که ناراحتی‌های تنفسی ممکن است به شکل حساسیت‌ها و آلرژی‌های عمده ناشی از پشم و پوست حیوانات بروز یابد و بر اساس عفونت خاصی نباشد؛ پس نباید در هر موردی از آنتی بیوتیک استفاده کنیم چراکه استفاده بی‌رویه از آنتی‌بیوتیک میکروب‌های بی‌گناه را کشته و برای بدن‌مان مقاومت ایجاد می‌کند.
درباره پدیده آلرژی نیز محصولات بعضی از حیوانات مانند پشم و مو می‌تواند باعث ایجاد آلرژی و ازدیاد حساسیت به‌ویژه در کودکان که سیستم ایمنی ضعیف‌تری دارند، بروز کند.
پس کودکان هم در معرض خطر هستند.
بله دقیقا. همه ما می‌دانیم که کودکان آسیب‌پذیرترین قشر انسانی را تشکیل می‌دهند. ممکن است کودکان به طور ناخودآگاه و به صورت غیرعمد، فشاری را به حیوان تحمیل کنند که باعث عکس‌العمل خطرناک وی شوند. کودکان از درک کمتری نسبت به محیط برخوردارند و از سوی دیگر، سیستم ایمنی ناشناخته‌تر و ضعیف‌تری دارند و به این دو دلیل در مواجهه با حیوانات، بسیار آسیب‌پذیرترند.
برخی از هم‌وطن‌های ما گرفتار روابط عاطفی با این حیوانات بوده و امکان جدایی از آن‌ها را ندارند. توصیه شما برای آن‌ها چیست؟
به نظر من در جامعه ما خیلی ضرورت ندارد که خود را گرفتار و اسیر نگهداری از حیوانات در منزل کنیم اما اگر در موارد خاصی مجبور به نگهداری حیوانات باشیم، حتما باید با مراجعه به مراکز معتبر دامپزشکی، شناسنامه کاملی از آن حیوان دست‌آموز تهیه کنیم و شناسنامه بهداشتی کاملی از آن‌ها داشته باشیم تا به موقع واکسیناسیون شوند.
توصیه و تأکید ما این است که اگر مجبور به نگهداری از حیوانات در منزل خود هستیم، از حیواناتی نگهداری شود که برای ما کاملا شناخته شده و بومی ما باشند. بنابراین هرچه محیط میان انسان و حیوان کوچک‌تر و صمیمی‌تر باشد و هم‌چنین هرچه اقدامات ایمنی کمتر رعایت شود، امکان انتقال بیماری بیشتر است.
طبیعی است که هر چه فاصله و تعداد تماس با حیوانات در ارتباط با آنها کمتر باشد احتمال بروز آن بیماری نیز کمتر خواهد بود. حتی‌الامکان باید سعی شود که کمترین تماس فیزیکی را با حیوانات داشته باشیم؛ ضرورتی ندارد که آن‌ها را در رختخواب خود بخوابانیم و در وسایل شخصی و مخصوص خود شریک‌شان کنیم
تاریخ درج: ۱۳۹۸/۰۷/۰۶
تعداد بازدید : 70

نظرات:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی
ایمیل:
متن: